అంతర్జాతీయ
-కొరివి జయకుమార్
మధ్యప్రాచ్యంలో పెరుగుతున్న ఉద్రిక్తతలు ప్రపంచ దృష్టిని ఆకర్షిస్తున్న వేళ, ఇరాన్లో ఆర్థిక పరిస్థితి తీవ్ర సంక్షోభం దిశగా దూసుకుపోతోంది. యునైటెడ్ స్టేట్స్, ఇజ్రాయెల్లతో కొనసాగుతున్న భౌగోళిక రాజకీయ ఉద్రిక్తతలు, ఇప్పటికే అంతర్జాతీయ ఆంక్షలతో బలహీనపడిన ఇరాన్ ఆర్థిక వ్యవస్థపై మరింత భారంగా మారాయి. ఫలితంగా స్థానిక కరెన్సీ ‘రియాల్’ విలువ పడిపోగా, ద్రవ్యోల్బణం నియంత్రణ తప్పింది.
ప్రస్తుతం ఇరాన్లో ధరల పెరుగుదల సాధారణ ప్రజల జీవనాన్ని దెబ్బతీస్తోంది. నిత్యావసర వస్తువుల ధరలు అమాంతం పెరిగి, ప్రజలకు అందని ద్రవ్యంగా మారుతున్నాయి. ఒక కిలో బియ్యం రూ. 600 నుంచి 800 వరకు ఉండగా, మాంసం ధర కిలోకు రూ. 4000 దాటింది. పాలు, కూరగాయలు, కూరగాయలు వంటి ప్రాథమిక అవసరాల ధరలు కేవలం కొన్ని వారాల్లోనే పరిస్థితి తీవ్రతరం అవుతోంది.
ఆర్థిక ఒత్తిడి కారణంగా ప్రజల కొనుగోలు శక్తి తగ్గిపోయింది. ఒకప్పుడు సాధారణంగా ఉన్న ఖర్చులు ఇప్పుడు భారీగా మారాయి. హోటళ్లు, రెస్టారెంట్లలో ధరలు పెరగడంతో బయట తినడం చాలామంది మానేశారు. కుటుంబాలు తమ ఆదాయంలో ఎక్కువ ఉన్నందున ఆహార అవసరాలకే ఖర్చు చేయాల్సిన పరిస్థితి.
ఇంకా పరిస్థితి విషమం చేస్తోంది నిరుద్యోగం. పరిశ్రమలు, వ్యాపారాలు మందగించడం వల్ల ఉద్యోగ అవకాశాలు తగ్గిపోతుండగా, జీతాలు స్థిరంగా ఉండటం లేదా తగ్గడం ప్రజలపై అదనపు ఒత్తిడిని పెంచుతోంది. ముఖ్యంగా మధ్యతరగతి వర్గం తీవ్రంగా దెబ్బతింటోంది. చాలా కుటుంబాలు పొదుపులను పూర్తిగా ఖర్చు చేసి, అప్పుల బారిన పడుతున్నాయి.
యుద్ధ భయాందోళనల నేపథ్యంలో ప్రజలు అవసరమైన వస్తువులను పెద్ద ఎత్తున నిల్వ చేసుకోవడం కూడా కొరతకు దారితీస్తోంది. ఈ ‘పానిక్ బాయింగ్’ కారణంగా మార్కెట్లలో సరఫరా తగ్గిపోగా, ధరలు పెరుగుతున్నాయి. ఇదే సమయంలో బ్లాక్ మార్కెట్ కార్యకలాపాలు కూడా పెరుగుతున్నాయని నివేదికలు సూచిస్తున్నాయి.
ఇంధన ధరల పెరుగుదల కూడా ఆర్థిక వ్యవస్థపై ప్రభావం చూపుతోంది. రవాణా ఖర్చులు పెరగడంతో అన్ని వస్తువుల ధరలు పరోక్షంగా పెరుగుతున్నాయి. విదేశీ మారక నిల్వలు తగ్గిపోవడం వల్ల దిగుమతులు కష్టతరమవుతున్నాయి. దీని వల్ల మందులు, కీలక సాంకేతిక పరికరాలు వంటి అవసరమైన వస్తువుల కొరత కూడా తలెత్తుతోంది.
ఇంకా, సామాజిక అసంతృప్తి కూడా పెరుగుతోంది. జీవన వ్యయం పెరగడం, అవకాశాల కొరత కారణంగా ప్రజల్లో నిరాశ పెరుగుతోంది. కొన్నిచోట్ల నిరసనలు కూడా వెలుగు చూస్తున్నాయి. యువతలో భవిష్యత్తుపై అనిశ్చితి ఎక్కువవుతోంది. ఈ మొత్తం పరిణామాలు యుద్ధం లేదా యుద్ధ భయం ఒక దేశాన్ని ఎంతగా దెబ్బతీయగలవో స్పష్టంగా చూపిస్తున్నాయి. బాంబుల శబ్దం కంటే, ఆకలి కేకలు మరింత భయంకరంగా వినిపిస్తున్నాయి. మొత్తానికి యుద్ధం ఎక్కడ జరిగినా, దాని ప్రభావం చివరకు సాధారణ ప్రజలపైనే పడుతుంది.
